Vì sao phải thắp hương mùng 1, ngày Rằm hàng tháng?

Cho tới nay, vẫn có rất nhiều người không biết tại sao cứ mùng 1 hay 15 Âm lịch hàng tháng, người ta lại đi lễ chùa cầu khấn hoặc thắp hương tại nhà.

Từ xưa tới nay, hễ tới ngày mùng 1 Âm lịch hoặc ngày Rằm, dân gian đều sẽ đi chùa dâng hương hoặc ăn chay niệm Phật. Những người không đi đền chùa thì sẽ chuẩn bị lễ vật để thắp hương tại gia, thỉnh cầu điều gì đó.

Thế nhưng, cho tới tận bây giờ, vẫn có một bộ phận không biết lý do vì sao người ta lại làm như vậy. Vì sao không phải các ngày khác mà phải là mùng 1 và ngày 15 giữa tháng được chọn làm ngày dâng hương? Cũng có nhiều người băn khoăn, liệu không thắp hương hay lỡ quên mất nghi thức này thì có sao không?

Vào mùng 1 hoặc 15 Âm lịch hàng tháng, các gia đình thường đi lễ chùa dâng hương hoặc sắm lễ vật về thắp hương tại gia.

Vì sao phải thắp hương mùng 1 và ngày Rằm hàng tháng?

Theo quan niệm dân gian

Dân gian tương truyền rằng, vào ngày mùng 1 và ngày 15 Âm hàng tháng sẽ xảy ra hiện tượng mặt trời, mặt trăng nằm cùng trên một đường thẳng. Sự kiện này sẽ hình thành nguồn năng lượng đặc biệt, có thể ảnh hưởng tới con người và thiên nhiên. Thời xa xưa, người ta thường sợ hãi trước những hiện tượng lạ và những hệ quả chưa thể biết trước.

Có lời đồn cho rằng, đây là do con người đã đắc tội với thần linh, ma quỷ. Chính vì thế mà có tục lệ, tới ngày đầu tháng và giữa tháng, người người nhà nhà đều cùng nhau thắp hương, khấn bái, cầu cho mưa thuận gió hòa, tai qua nạn khỏi.

Theo quan niệm của dân gian, hành động thắp hương mùng 1, ngày Rằm là để cầu cho xui xẻo không xảy tới, tránh để quỷ thần "giáng" vận hạn xuống người. Ngoài ra, dâng lễ dâng hương vào ngày này còn là để cầu tài lộc, cuộc sống thịnh vượng.

Bên cạnh đó, cũng có quan niệm cho rằng những ngày này là thời điểm thích hợp để tri ân thần linh, tưởng nhớ gia tiên. Tận dụng "thiên thời - địa lợi - nhân hòa", nếu nguyện cầu điều gì thì sẽ thành sự thật. Vì thế người ta sẽ thắp hương để gửi nguyện vọng tới tổ tiên, cầu sức khỏe, tài lộc và may mắn.

Theo quan điểm Phật Giáo, Nho Giáo

Phật Giáo cho rằng, ngày mùng 1 (ngày Sóc) và ngày 15 (ngày Vọng) là những ngày cát tường để dâng hương, tụng kinh niệm Phật. Các Phật tử và người theo đạo Phật sẽ thực hiện nghi thức cầu siêu để cho vong linh siêu thoát, được đầu thai chuyển kiếp, cầu cho gia đình bình an. Những ai có tội thì sẽ cầu sám hối, tự ăn năn về những lỗi lầm mà mình đã gây ra.

Theo Phật Giáo, ngày đầu tháng và giữa tháng là thời gian để sám hối, cầu siêu và thỉnh bình an, thể hiện lòng thành với Phật.

Còn với Nho Giáo, đây là thời gian "thiên địa khai thông", người còn sống ở trần gian có thể kết nối với thần linh, các vong hồn người đã mất. Nếu thắp hương, dâng lễ vật trong những ngày này, ông bà tổ tiên của người đó sẽ cảm nhận được tấm lòng của con cháu, thần linh cũng chứng giám cho lòng thành mà thực hiện ý nguyện họ gửi gắm.

Không thắp hương mùng 1 và ngày Rằm có sao không?

Vốn dĩ, phong tục thắp hương là một thói quen được truyền từ đời này qua đời khác, năm này qua năm khác. Hành động này giống như việc tìm kiếm chỗ dựa về tinh thần. Cũng bởi vậy mà nếu ai không thắp hương vào mùng 1, ngày Rằm thì cũng không sao cả.

Dù quên hoặc không thắp hương vào mùng 1, 15 Âm hàng tháng cũng không sao. Và dù có lòng dâng hương nhưng điều kiện thiếu thốn, bạn cũng không cần sắm nhiều lễ vật, chỉ hương nến hoặc thêm chén nước là đủ.

Chưa từng có nghiên cứu nào khẳng định, không thắp hương đúng ngày là gia chủ gánh tai họa, chịu đen đủi. Vì thế, nếu quên không thực hiện nghi lễ dâng hương vào đầu tháng hay giữa tháng, bạn cũng không cần lo lắng.