Vì sao người xưa có phong tục đốt pháo ngày Tết?

Không chỉ Tết Nguyên Đán, rất nhiều dịp lễ như mừng thọ, đám cưới hay ngày hội,…người ta đều đốt pháo. Song ít ai biết ý nghĩa sâu xa của hành động này.

Đốt pháo là một trong những phong tục không thể thiếu vào các dịp vui như đám cưới mừng thọ, mừng tân gia hay lễ hội… Nhất là vào dịp Tết, trong khoảnh khắc giao thừa, người ta cũng thường đốt pháo. Hoạt động này đã trở nên quen thuộc với người Việt song không phải ai cũng biết lý do vì sao.

Vì sao người xưa có phong tục đốt pháo ngày Tết? - Ảnh 1
Thực tế, đốt pháo không chỉ để cho vui, tạo bầu không khí náo nhiệt. Tập tục này còn ẩn chứa nhiều ý nghĩa đặc biệt nhưng ít người biết tới.

Đốt pháo ngày Tết để là trừ tà

Theo cổ nhân, đốt pháo vào dịp Tết là để trừ tà, xua đuổi ma quỷ. Đồng thời, hành động này còn có thể phòng ngừa ôn dịch, mang đến may mắn, bình an cho gia đình. Sở dĩ có điều này là xuất phát từ câu chuyện từ thuở xa xưa.

Dân gian tương truyền rằng, thời viễn cổ từng xuất hiện một mãnh thú hung hãn. Con quái thú cứ tới giao thừa là tới phá hoa màu, giẫm nát cây trồng của người dân, làm khổ dân chúng. Cho đến một lần, con quái vật này đến thôn làng để phá thì gặp phải bộ đồ màu đỏ phơi trước cổng. Nó đột nhiên sợ hãi và bỏ chạy.

Một lần khác, con vật này gặp phải ánh lửa đèn đỏ, bị dọa đến mức phải bỏ trốn. Từ đó, dân làng biết được yếu điểm của con “yêu nghiệt" này là màu đỏ, ánh lửa và âm thanh. Chính vì thế, cứ tới cuối năm Tết đến, người ta lại dán câu đối đỏ, treo đèn lồng đỏ và đốt pháo trước nhà.

Vì sao người xưa có phong tục đốt pháo ngày Tết? - Ảnh 2
Thậm chí, các dây pháo cũng có màu đỏ, khi đốt lên tạo âm thanh lớn. Như vậy, ma quỷ nhìn thấy, nghe thấy, sẽ không dám vào nhà phá phách, đeo bám gia chủ.

Đốt pháo ngày Tết để đoán vận hạn trong năm mới

Nhiều gia đình khi đốt pháo thường lấy hành động châm lửa để đoán tương lai. Nếu phải châm lửa tới 2, 3 lần pháo mới nổ, đồng nghĩa với năm mới làm ăn không thuận lợi, gặp trục trặc. Trong đám cưới, đốt pháo mà không nổ ngay cũng là điềm báo hôn nhân không thuận buồm xuôi gió.

Vì sao người xưa có phong tục đốt pháo ngày Tết? - Ảnh 3
Trong các dịp trọng đại, trước khi đốt pháo người ta thường kiểm tra xem pháo có bị ẩm, dây dẫn lửa có vấn đề hay không, tránh sự cố xảy ra.

Đốt pháo ngày Tết để ăn mừng chuyện vui

Trong đêm giao thừa hoặc cả 3 ngày Tết, nhiều nhà thường đốt pháo để thể hiện niềm hân hoan, hứng khởi. Hoặc khi có khách quý tới chúc Tết, người ta cũng đốt một tràng pháo ngắn để chúc mừng. Phong tục này không chỉ có ở Việt Nam mà ở một số nước Châu Á như Trung Quốc cũng được duy trì tới ngày nay.

Vì sao người xưa có phong tục đốt pháo ngày Tết? - Ảnh 4
Không chỉ Việt Nam mà một số nước Châu Á cũng có phong tục đốt pháo ngày Tết.

Ở các nước phương Tây, người ta cũng thường bắn pháo hoa để mừng năm mới. Đây là hoạt động quen thuộc để đánh dấu chuyển giao cột mốc thời gian. Ngoài ra, với phương Tây, bắn pháo hoa cũng mang tới may mắn cho người dân cả nước.